2026'da Güney Afrika'ya İhracat: FOB Gümrük Vergisi, %15 KDV, SARS, NRCS

Gümrük vergisi ve KDV: ithalat maliyeti nasıl hesaplanır

Güney Afrika, Botsvana, Lesotho, Namibya ve Esvatini ile birlikte Güney Afrika Gümrük Birliği'ne (SACU) üyedir; birlik, birlik dışından gelen mallara ortak bir dış tarife uygular. Çoğu ülkeden farklı olarak Güney Afrika gümrük vergisini ihracat ülkesindeki FOB fiyatı üzerinden hesaplar; bu nedenle Güney Afrika'ya kadar deniz navlunu ve sigorta vergiye esas değerin parçası değildir. ABD Uluslararası Ticaret İdaresi (ITA, Haziran 2026), oranların çoğunlukla %0 ile %30 arasındaki sekiz seviye içinde yer aldığını, bazı sektörlerde ise daha yüksek oranlar olduğunu belirtir: giyimde %40, kumaşta %22, iplikte %15 ve hafif araçlarda %25 (orijinal ekipman parçalarında %20); ortalama MFN oranı 2024'te %7,5 idi. SARS ayrıca bazı lüks veya zorunlu olmayan ürünlerden ilave advalorem vergiler, bazı mallardan ise değer üzerinden yüzde olarak ya da birim başına sent olarak anti-damping veya telafi edici vergiler alır.

KDV, 1 Nisan 2018'den beri %15'tir; o tarihte %14'ten yükselmiştir. SARS bunu KDV matrahı (added tax value) üzerinden alır: gümrük kıymeti, artı gümrük kıymetinin %10'u, artı indirim (rebate) uygulanmayan gümrük vergisi. %10'luk artış Botsvana, Lesotho, Namibya veya Esvatini'den gelen mallara uygulanmaz. %20 gümrük vergili bir ürün için örnek: gümrük kıymeti R100.000, gümrük vergisi R20.000, KDV matrahı R130.000 (R100.000 + R10.000 + R20.000), KDV R19.500; yani toplam R39.500 gümrük vergisi ve KDV.

Kim ithalat yapar ve hangi belgeler gerekir

İthalatçı SARS'a kayıt olmalı ve bir ithalatçı kodu almalıdır; SARS malları Tek İdari Belge (SAD) beyanıyla gümrükler, bu beyanı genellikle bir gümrük müşaviri verir. ITA (Haziran 2026) deniz sevkiyatı için gereken belgeleri aşağıda sıralar ve Güney Afrika gümrüğünün sıfır değerli faturaları kabul etmediğini, bu nedenle ücretsiz numunelerde bile gümrük için bir değer gösteren fatura gerektiğini belirtir.

• Konşimento: bir devredilebilir ve iki devredilemez nüsha.
• Ticari fatura: orijinal ve dört kopya.
• Çeki listesi: üç kopya.
• Sigorta sertifikası: deniz taşımacılığı için bir kopya.
• Menşe beyanı (DA59 formu): daha düşük bir vergi oranı talep edilirken veya anti-damping ya da telafi edici vergiye tabi mallar için, orijinal ticari faturaya eklenmiş imzalı bir orijinal nüsha.

İthalat izinleri ve zorunlu şartnameler

Kısıtlı mallar için, Ticaret, Sanayi ve Rekabet Bakanlığı (DTIC) bünyesindeki Uluslararası Ticaret İdaresi Komisyonu'ndan (ITAC) ithalat izni gerekir; ITA, ithalatçının bu izni sevkiyat tarihinden önce elinde bulundurması gerektiğini belirtir. Sevkiyat tarihi konusunda anlaşmadan önce tarife kodunuzun kısıtlı mallar listesinde olup olmadığını kontrol edin.

Ulusal Zorunlu Şartnameler Düzenleyicisi (NRCS), sağlığı, güvenliği veya çevreyi etkileyen ürünler için zorunlu şartnameleri yönetir. Bu ürünlerin üreticileri ve ithalatçıları, ürünler ithal edilip satılmadan önce NRCS'den bir yetki mektubu (LoA) almalıdır. TÜV Rheinland; elektrikli ve elektronik cihazları, elektrikli el aletlerini, kabloları, anahtarları, fişleri ve prizleri, bazı lambaları, motorlu taşıtları ve bazı parçaları, lastikleri, güvenlik camını ve fren balatalarını sıralar ve bir LoA'nın üç yıl geçerli olduğunu belirtir. Taşıtlar için Güney Afrika hükümeti, yetki mektubunun taşıt ithal edilmeden veya tescil edilmeden önce, Güney Afrika Standartlar Bürosu (SABS) gerekliliklerine uygunluk kanıtıyla birlikte alınması gerektiğini ve genellikle dört ila altı günde hazır olduğunu söyler.

Ticaret anlaşmaları ve menşe kanıtı

SACU üyeleri arasında mallar gümrük vergisiz dolaşır; SADC Serbest Ticaret Anlaşması da Güney Afrika Kalkınma Topluluğu'nun (SADC) çoğu üyesi arasında gümrük vergisiz ticaret sağlar. Güney Afrika'nın ayrıca AB, EFTA ve Birleşik Krallık ile ticaret anlaşmaları, Mercosur ile bir tercihli anlaşması vardır ve Ocak 2021'den beri Afrika Kıtasal Serbest Ticaret Bölgesi (AfCFTA) kapsamında ticaret yapmaktadır. Tercihli oran talep etmek için malların anlaşmanın menşe kurallarını karşılaması ve ithalatçının anlaşmanın gerektirdiği menşe kanıtına DA59 beyanıyla birlikte sahip olması gerekir; aksi halde genel oran uygulanır.